Tewerkstelling

· economie, politiek
Authors

Wie werkt eigenlijk? Omhooggevallen lieden die beloond worden omdat ze een systeem in stand houden? Welke prestatie leveren ze daarvoor? Zeker geen fysieke inspanning, die is voor de klusjesman, liefst zwart betaald. Voor het overige zijn er machines, pech gehad als ze stuk gaan. Laten we eens eerlijk zijn. Wie levert in dit land nog werkelijk productieve arbeid? Het eerste wat mij te binnen schiet zijn vrouwen in het huishouden. Verder, een timmerman, een van de mooiste beroepen. Van een heel ander kaliber dan bankemployé op een muffig kantoor. Hovenier, schaapherder, edelsmid, prachtige beroepen. De meeste vakkennis is om zeep geholpen door mechanisatie en automatisering. In de bouw, op het land, ook in de industrie. En wie blijven op hun stoel plakken? De regelneven, de z.g. hoog opgeleiden. Zij pleiten voor een moderne vorm van bedeling en hebben het over belazeren.

Laten we beginnen het werk eens eerlijk verdelen en een echt vak te leren…

doc147

Tubes tandpasta vullen? Met machines neem ik aan. Echt lopende band werk. Leerzaam of afstompend? Dat is afhankelijk van persoonlijke kwaliteiten. Helaas zijn er nog veel geestelijk gehandicapten die hiervoor misbruikt kunnen worden. Sommige noemen dat zich nuttig maken voor de maatschappij. Lijkt al bij al verdacht veel op werk in de bajes. Geestdodend werk. Tijdrovend werk, in de bajes al van een fout gehalte. Is onze maatschappij verworden tot een open gevangenis? Een verkapte vorm van dwangarbeid dus.

Uiteindelijk gaat het over de arbeidsmarkt, de markt waar de arbeider, geschoold of niet, zijn arbeidskracht verkoopt. Een oude wijsheid, zijn we die vergeten? De werk’gever’ bepaalt, niet de werk’nemer’ wat er gebeurd. Met dank aan het IJzeren Gordijn en communistisch gevaar is er na de oorlog een Soziale Marktwirtschaft opgebouwd, waarvan het fundament door de nazi’s was gelegd, uitmondend in het Wirtschaftswunder om een bepaalde terminologie aan te houden. Een ontwikkeling uitmondend in Duitsland in Harz IV, ontwikkeld onder de sociaal-democraat Schröder. De afbouw van de Sozialstaat. De Nederlandse parallellen na de oorlog zijn begonnen met de ‘geleide loonpolitiek’ en de ouderdomsvoorziening. Het vlagschip voor ons allen werd de EGKS, EEG, later EU. Ook wij bouwen inmiddels af. Te duur?

Wie hebben de sociale voorzieningen gefinancierd? Zijn zij het die de arbeidsmarkt reguleren? Nee dus. Wel mogen ze toetreden tot de arbeidsreserve in tijden van economische neergang, buiten hun schuld. Noodzakelijk? Dan is er chronisch iets fout met ons economisch stelsel. Opgeleid wordt vooralsnog tot die toch wel imaginaire arbeidsmarkt. Immers, waar vandaag de dag nog veel belangstelling voor is, kan morgen zo maar verdwenen zijn. In een pennenstreek kan een opleiding en vakbekwaamheid zomaar nutteloos worden, zeker als bron van inkomsten. Omscholen, waartoe?

Voeg daarbij de privatisering / liberalisering van overheidsdiensten, het moest allemaal goedkoper worden onder het credo van het spel van vrije maatschappelijke krachten, en het plaatje is rond. Massale afstoting van werkgelegenheid. De loonkostenfactor tot een minimum reducerend. En wie vult de gaatjes? Wie wordt verantwoordelijk gesteld, de veroorzaker of het slachtoffer?

Zoveel is zeker, solidariteit is afgeschaft. Over hand en voetwerk ontbreekt een minimale notie, het wordt veelal als een vorm van geestelijke terreur gezien. Voor fijnbesnaarde lieden met een groot denkvermogen is dergelijk werk zelfs een gruwel. Let wel, echte lichamelijke arbeid vereist inzicht en kennis. Verrijkt ze ook, echte intelligentie verworven door hard labeur. Veel meer dan slimme meiden met een zeilboot ooit zullen verwerven. Weten haar supporters veel, die hebben genoeg aan een idool, ondertussen profiterend van het werk van anderen.

Ter herinnering…

doc209


“They desired to bring about the fullest collaboration between all nations in the economic field, with the object of securing for all improved labour standards, economic advancement, and social security. After the final destruction of the Nazi tyranny, they hoped to see stablished a peace which would afford to all nations the means of dwelling in safety within their own boundaries, and which would afford assurance that all men in all the lands might live out their lives in freedom from fear and want.“
(1941 – Atlantic Charter, een verklaring van Roosevelt en Chuchill)


Wat is er van terecht gekomen, wat is inmiddels afgebroken en wat staat verder op de tocht? Tijden beginnen te herleven, de dertiger jaren met zijn werkverschaffing en de naoorlogse DUW, ingesteld door het Militair Gezag. Pas in 1949 lukte het een werklozen- en wachtgeldvoorziening van de grond te tillen. (De voorloper, als we dat zo mogen noemen dateerde van 1912, de nieuwe Armenwet, na 60 jaar verzet van de o zo ethische Christelijken met hun kerkelijke chariteit.) Het rode gevaar woog zwaar, niet van buitenaf maar van binnenuit. Tussen haakjes, het gele gevaar werd toen ook al onderkend. Chinezen waren eenvoudig te talrijk, dat kon niet goed gaan. Voorspelbaar.

Interessant en verontrustend is steeds weer te moeten lezen te lezen dat de geest uit die tijd nog levend is. De volksvoorzieningen dus. Niet bestemd voor academici, politici en ambtenaren, daar werden of zijn aparte regelingen voor ontworpen. Zij hebben een hoog ontwikkeld niveau van eigenwaarde en zijn gewend hun hersens te gebruiken, denken ze. Wel zijn ze met onverminderde kracht toepasbaar op een werkeloze violist, onderwijzer, bankklerk of kunstschilder, beroepen met weinig economisch nut.

Essentieel, een citaat: “De mens heeft enorme behoefte aan statusverhoging, beter te zijn dan de rest, en daar mag iemand best voor werken. Maar statusverhoging kan nooit een algemeen recht zijn, want dan verliest het zijn betekenis.” De status van consument. Economisch niet onbelangrijk.

Op welk niveau vinden uitkeringen en tewerkstelling plaats? Op gemeentelijke niveau, overzichtelijk en persoonsgericht. Dan is het nog maar een stap naar een ruimtelijk model met werkkampen en al. De ’sociale volkshuisvesting’ van na de oorlog vertoonde hier al duidelijke trekken van. Nu lijkt de tijd aangebroken de proef op de som te wagen. Het reserveleger aan arbeidskrachten neemt ongetwijfeld toe. De kosten moeten laag blijven, voeding, huisvesting, transport. Wat ligt dan meer voor de hand dit reserveleger te concentreren. Geeft minder gedonder met controle, valse schaamte, distributie. Welke bevolkingsgroep zou het eerst in aanmerking komen mocht de Vrijheidspartij aan de macht komen, denkt u? Voorspelbaar toch!

Foto’s uit de vijftiger jaren:
boven: Maastricht – Sphinx aardewerkindustrie (in de Eiffel)
midden: Oostelijke Mijnstreek
onder: idem, transport arbeidskrachten

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: