Ruth Orkin: Boy and Fence, Central Park (1965)
Wat is hier aan de hand? Keert Götz Aly op zijn schreden terug, is het de mildheid van de oude dag, die hem parten speelt of conformeert hij zich aan de heersende en aloude doctrine die stelt dat alle gevaar vanuit het oosten komt? Doemt bij hem het spook van Ernst Nolte op met Timothy Snyder als zijn profeet?
En fascisme? Ja, wat is fascisme, een begrip dat inderdaad veelal misbruikt is als scheldwoord. Fascist als onmens, als uitschot. Strikt genomen een fascistische wijze van het benaderen van een politieke tegenstander. Dat werd mogelijk dankzij de negatie na ’45 waarvoor dat begrip werkelijk stond, de symbiose van kapitaal en staat. Door deze negatie kon zo ongeveer iedereen zich vrij pleiten van schuld, het bedrijfsleven voorop. Het is de omgekeerde weg die nazi’s bewandelden en Aly indringend beschrijft. O zo herkenbaar in onze tijd van snel, sneller, het snelst.
Aly ooit tot persona non grata verklaard door de SPD, maar nu? Hij prijst deze partij bijna de hemel in en legt de schuld van het falen van links bij de KPD zonder enige nuance. In een moeite door roemt hij het burgerlijke midden, het midden, hij geeft het zelfs aan, dat de weg vrij maakte voor Hitler en zijn trawanten.
Duitsers streven naar perfectie, toen en nu. Zal de uitkomst nu een andere zijn, in een democratie die zich hoort te schikken in een kapitalistisch keurslijf en haar legitimiteit ontleent aan de belangen van de USA en Israël? Daar mogen we grote twijfels over hebben.
Niettemin, om Aly kom je niet heen als je inzicht wilt verwerven over het Duitse en indirect ons verleden. De mechanismen om het historisch proces te sturen, die leidden tot dood en verderf en waarom massaal het volk erin meegesleurd werd, zijn “nach wie vor” volop aanwezig. Onze realiteit is echter die van een consumptiemaatschappij, die steeds sneller haar eigen ondergang tegemoet gaat en slechts op termijn ruimte biedt voor een happy few. Dat heet fascisme. En toch, we wisten het niet…
En toch, we blijven geloof hechten aan een maatschappij die ons voorspoed zegt te brengen dankzij economische groei en daarmee een waan van vrijheid schept. We leveren ons er vrijwillig en gedwongen aan uit. Alles wat ons toegeworpen wordt omarmen we al wordt onze leefwereld erdoor vergiftigd en vernield. De dreiging om materiële verworvenheden te verliezen schept echter angsten, angsten die wederom gevoed en gestuurd worden. Wie bepaalt feitelijk wat in deze technologische wereld prioriteit krijgt, welke richting ingeslagen wordt? De politiek d.m.v. een democratische orde? Nee, die is slechts façade. Ook nu weer blijkt dat oorlog de moeder van de vooruitgang is, we weten het en toch laten we het gebeuren, net als toen, onder de nazi’s.
-
PERSILSCHEIN
-
DE NAZIS WAREN HYPERKAPITALISTEN
-
The new face of power in America
-
De sociaalstaat als fascistische verworvenheid
-
Het monsterlijke in mensen komt weer boven…
Uitgelichte foto: bron
